Ze lazen voor haar.
Eerst dachten we dat deze bewaker, die bewaakster...
gevoeliger was, meer mens.
Goedhartiger...
meestal, koos ze de zwakkeren en de zieken.
Het leek dan bijna of ze hen wou beschermen.
Maar dan stuurde ze hen weg.
Is dat goedhartig?
Ik wil nu verdergaan met de mars.
Als ik het goed begrepen hebben u en uw dochter maandenlang gelopen?
In de winter van 1944, was ons kamp gesloten.
Men zei ons dat we verder moesten.
Maar het plan veranderde elke dag.
Vrouwen stierven overal rond ons in de sneeuw.
De helft onder ons stierf tijdens de mars. Mijn dochter schreef in het boek:
Laten we samen in die mars sterven.
Vertel ons asjeblieft over die nacht in de kerk.
Die nacht dachten we dat we geluk hadden, want we hadden een dak boven ons hoofd.
Vertel verder.
We kwamen aan in het dorp. Zoals altijd namen de bewakers de beste slaapplaatsen...
zij namen de pastorie. Maar ze lieten ons in de kerk slapen.
Er was een bombardement, midden in de nacht.
De kerk werd geraakt.
Vooreerst hoorden we het vuur alleen, dat was in de toren.
Toen zagen we brandende balken.
Die begonnen op de grond te vallen.
Iedereen haastte zich...
haastte zich naar de deuren.
Maar de deuren waren op slot.
Aan de buitenkant.
En de kerk brandde af zonder dat iemand de deuren kwam openen. Klopt dat?
Niemand.
Ook al, verbrandden jullie allemaal?
Hoeveel mensen stierven er?
Iedereen.
Maar u overleefde.
Bedankt.
Ik wil u danken dat u vandaag naar dit land wou komen, om te getuigen.
Ik weet het niet. Ik weet niet wat we hier nog komen doen.
Weet je dat niet?
U zegt dat we moeten denken als advocaten.
Maar hier kleeft iets walgelijks aan. - Hoe dat zo?
Dit gebeurde niet met de Duitsers, maar met de Joden.
Wat proberen we te doen? - We proberen het te begrijpen.
Zes vrouwen lieten driehonderd Joden verbranden in een kerk. Wat valt er te begrijpen?
Zeg het me! Ik vraag het je! Wat valt er te begrijpen?
Ik begon te geloven in dit proces. Ik vond het goed. Nu is het gewoon een afleidingsactie.
Ja? Een afleidingsactie waarvan? - Je kiest 6 vrouwen uit, stelt ze terecht...
we zeggen dat zij de boosaardige waren. Zij waren de schuldigen.
Want één van de slachtoffers schrijft er nu een boek over.
Daarom worden zij berecht, en niemand anders. Weet u hoeveel kampen er waren in Europa?
Mensen gaan er over door, hoeveel iedereen wist.
Wie wist het? Wat wisten ze?
Iedereen wist het. Onze ouders en leraren. Dat is niet de vraag.
De vraag is: Hoe kon je dit laten gebeuren?
Beter nog: Waarom pleegde je geen zelfmoord toen je het ontdekte?
Duizenden. Zoveel waren er, duizenden kampen en iedereen wist het.
Kijk eens naar die vrouw.
Welke? - Degene waarnaar je steeds staarde.
Het spijt me, maar dat doe je.
Ik weet echt niet wat je bedoelt?
Weet je wat ik zou doen?
Een wapen nemen en haar zelf neerschieten.
Allemaal neerschieten.
Waarom deed u de deur niet van het slot?
Ik vroeg het jullie allen, zonder antwoord.
Twee slachtoffers zitten in deze rechtbank en hebben recht op een antwoord.
Dit is een kopie van het SS verslag, dat jullie allen hebben.
Dit werd geschreven en ondertekend door jullie allemaal, onmiddellijk na de gebeurtenis.
In het geschreven verslag, beweren jullie niets van de brand te weten. Pas nadat die plaatsvond.
Maar dat is niet de waarheid, nietwaar? Nou?
Het is niet de waarheid.
Ik begrijp uw vraag niet?
Het eerste wat ik vraag is: Waarom deed u de deur niet open?
Vanzelfsprekend. Voor de vanzelfsprekende redenen.
Wij konden het niet. - Waarom niet?
Wij waren bewakers. Ons werk was het bewaken van de gevangenen.
We konden hen niet zomaar laten ontsnappen. - Dat begrijp ik.
Als ze ontsnapten werd je gestraft en aangeklaagd.
Misschien wel doodgeschoten. - Nee.
Waarom dan? FTU?
Als we de deuren zouden openen zou er chaos ontstaan.
Hoe moesten we dan de orde herstellen?
Het gebeurde zo vlug. Het sneeuwde, de bommen en de vlammen tierden over het hele dorp.
Het schreeuwen begon en werd erger en erger. En als ze allemaal naar buiten zouden rennen...
we konden hen niet zomaar laten vluchten. Dat kon niet.
We waren verantwoordelijk voor hen!
Dus je wist wat er gebeurde. Je wist het. Je maakte een keuze.
Je liet ze omkomen. Liever dan te riskeren dat ze zouden vluchten.
De andere gedaagden dienden tezamen een klacht tegen jou in. Ken je die aanklacht?
Ze vertelden dat jij de leiding had.
Dat is niet waar, ik was maar één van de bewaaksters.
Ze had de leiding. - Wel waar! Het was haar idee.
Natuurlijk was ze dat. - Heb jij dit verslag geschreven?
Nee! We beslisten allen samen wat te zeggen. We schreven het samen.
Zij schreef het verslag. - Dat deed ze!
Is dat juist? - Nee. - Jawel!
Heeft dat enig belang. - Zij schreef het! - Zij was het.
Kan ik een voorbeeld van je handschrift zien?
Mijn handschrift?
Ik moet vaststellen wie het verslag schreef. - Dat is niet correct, er zijn 20 jaren voorbij.
Neem een vel papier.
Advocaat, kom naderbij. - Gaat u haar handschrift vergelijken...
na 20 jaar veroudering. - Advocaat, kom naderbij.
Ik zal geen tegenwerking dulden van de rechtspraak.
Dit hoeft niet.
Ik schreef het verslag.
Stilte, asjeblieft.
Orde.
Je begint seminaries over te slaan.
Ik heb een deel informatie. Aangaande één van de beklaagden.
Over iets wat ze niet toegeven. - Welke informatie?
Je hoeft het me niet te zeggen, dat is zeer duidelijk.
Je hebt een morele verplichting om het bekend te maken voor de rechtbank.
Maar de informatie is in het voordeel van de beklaagden.
Het kan haar helpen. Het zou zelfs de uitkomst kunnen beïnvloeden.
Zeker het vonnis.
Dus?
Er is een probleem.
De beklaagde zelf, wil deze informatie geheim houden.
Laat ons even, asjeblieft.
Wat is haar reden?
Allereerst is ze beschaamd.
Beschaamd waarvoor?
Heb je haar gesproken? - Natuurlijk niet.
Waarom "natuurlijk niet." - Ik kan het niet.
Dat kan ik niet doen.
Met haar gaan praten.
Wat we voelen is onbelangrijk. Dat is volkomen onbelangrijk. De vraag is: Wat doen we eraan?
Als mensen zoals jij niets leren van wat er gebeurde met mensen zoals ik...
wat is dan het nut nog van wat dan ook?
Schmitz!
Je hebt bezoek.
Stilte!
Michael Berg!
De tijd is om.
Kom je niet binnen?
Jij hebt er de tijd voor genomen.
Wat is er?
Waarheen ga je?
Het spijt me, ik slaap alleen.
Nazi! - Nazihoer!
Stilte in de rechtbank!
Iedereen opstaan!
Het Hof veroordeelt als schuldig: Beklaagden, Rita Beckhart...
Karoline Steinhof, Regina Kreutz...
Angela Zieber en Andréa Luhmann...
met het gezamenlijk helpen en aanzetten tot moord in 300 gevallen.
Het Hof bevindt schuldig: Beklaagde Hanna Schmitz...
aan moord in 300 gevallen.
Het veroordeelt de volgende beklaagden:
Rita Beckhart, Karolina Steinhof...
Regina Kreutz, Angela Zieber en Andrea Luhmann...
elk voor een gevangenisstraf van vier jaar en drie maanden.
Hanna Schmitz...
naar aanleiding van uw bekentenis en uitzonderlijke rol hierin...
valt u in een andere categorie.
Het Hof veroordeelt de beklaagde Schmitz...
tot levenslange opsluiting.
Waarheen gaan we? - Dat zeg ik je als we er zijn, zei ik je.
Jij zei me dat je van verassingen houdt. - Ik hou van verassingen.
Neustadt, West Duitsland, 1976.
Ze is gegroeid, nietwaar?
Ik weet het niet, ik heb haar zolang niet gezien, Michael. Hoe kan ik dat zien?
Dat is mijn fout.
We hadden niet onaangekondigd langs moeten komen.
Papa gaat alleen wonen.
Moeder, ik ben bang dat ik slecht nieuws heb. Julia weet het, we spraken er al over.
Gertrude en ik gaan scheiden.
Je kwam niet voor de begrafenis van je vader. Waarom hiervoor dan wel?
Het is voor mij niet makkelijk om deze stad te bezoeken.
Was je zo ongelukkig?
Dat zeg ik niet. Dat bedoelde ik niet. - Wat dan wel?
Je moet je geen zorgen maken over Gertrude.
Ik zorg wel voor haar. Ze is trouwens al aanklager van de Staat, dus...
is ze al meer gewaardeerd dan ik.
Ik maak me geen zorgen over Gertrude. Maar over jou.
"Zing voor mij over de man, muze, de man van kronkelingen en veranderen...
die steeds weer van zijn koers verdreven werd.
Eens hij de heilige hoogten van Troje geplunderd had.
215. Post.
217. Post.
121966215.
Nummer?
Maak open.
Test, 1,2,3.
De "Odyssee" door Homerus.
"Zing voor mij over de man, muze, de man van kronkelingen en veranderen...
die steeds weer van zijn koers verdreven werd.
Eens hij de heilige hoogten van Troje had geplunderd."
"Hij werd een bezoeker van het huis des doods."
Maar ik bleef op mijn plaats, hopende dat er nog anderen zouden komen.
Schaduwen, van beroemde helden, mannen die stierven in de oude tijden...
geesten zelfs van oudere leeftijd, die ik verlangde om te zien.
Kom, scherp je zwaard.
Laten we samen naar bed gaan, stijg in mijn bed, en vermeng het magische werk van liefde.
Dat zal diep vertrouwen tussen ons voortbrengen.
Niet voor de ganse wereld, niet voordat je aan de Godin een bindende eed gezworen hebt...
zal je nooit meer een intrige bedenken om hun kwaad te doen.
Ze begon meteen de eed af te leggen, die ik verlangde, dat zij mij nooit kwaad zou doen.
En toen ze klaar was, tenslotte, steeg ik in Sissy's geweldige bed.
Bij vroege dageraad, glansde de jonge rode koningsroos nog één keer voor haar.
Door de poorten en de zuilenrij klonk er een echo...
Er was geen hindernis.
De prinses reikte naar de zwakkeren.
In mijn einde ligt mijn begin.
Waarlijk Anatol, ik moet bekennen dat ik jaloers ben.
Anatol, het is waar. Ik dacht dat het tot nu toe allemaal een sprookje was.
Werkelijk verbazingwekkend, ik zei altijd dat het allemaal trucjes waren...
maar je viel zo in slaap, terwijl ik toekeek.
Hij begon met zijn voeten te stampen, om Frederick zijn kamer in te drijven.
De dame met de kleine hond: Door Anton Chekhov.
De roddel was dat er een nieuw gezicht was verschenen op de boulevard.
"De dame met de kleine hond."
Dimitri had het al twee weken in de tuin doorgebracht, dus hij verveelde zich...
en altijd op de uitkijk naar nieuwe gezichten.
Zittende in het paviljoen, zag hij een jonge dame wandelend op het strand.
Een blonde dame, van gemiddelde lengte...
Ik wil een boek lenen.
Welk boek?
Heeft u "De dame met de kleine hond?"
Hoe heet u?
Hanna Schmitz.
De dame met de kleine hond.
1,2,3,4,5,6.
De dame met de kleine hond.
De.
West Berlin, 1980.
Bedankt voor de laatste, kind. Ik vond het echt goed.
Geen brief?
Nee, geen brief. Ondertekenen.
Alstublieft, stuur meer romantiek.
Ik denk dat Schiller een vrouw nodig heeft.
Krijg jij mijn brieven? Schrijf.
Bent u Michael Berg? - Ja.
West Berlijn, 1988. - Dank u, dat u mij belt.
Heeft u mijn brief ontvangen?
Ik heb het hier.
Zoals ik al zei, Hanna Schmitz wordt binnenkort vrijgelaten.
Hanna heeft meer dan 20 jaar in de gevangenis gezeten.
En ze heeft geen familie, en geen vrienden.
U bent haar enige contact.
En er is mij gezegd, dat u haar niet bezoekt.
Nee, dat doe ik niet.
Als ze eruit komt, heeft ze een baan nodig, en ergens om te wonen.
U kunt zich niet voorstellen hoe angstig de moderne wereld voor haar lijkt.
Ik kan het aan niemand anders vragen.
Als u de verantwoordelijkheid niet voor haar neemt...
dan heeft Hanna helemaal geen toekomst.
Dat is aardig van u. Bedankt dat u mij iets liet weten.
Bent u Michael Berg? - Ja.
Ik ben Louisa Brenner, goedemorgen.
Hoe maakt u het? - Wij verwachtte u eerder.
Ik moet u waarschuwen. Hanna heeft zich lang groot gehouden.
Zij was erg gesloten.
En de laatste paar jaren is zij veranderd. Ze laat zich zelf gaan.
Ik breng u regelrecht naar de kantine.
Ze zijn net klaar met lunchen.
Tafel vier.
Je bent groot geworden, kind.
Ik heb een vriend die een kleermaker is.
Hij geeft je een baan.
En ik heb een plek gevonden waar je kunt wonen.
Mooie plek, het is klein maar mooi.
Je zal het wel mooi vinden. - Dank je.
Er zijn verscheidene sociale programma's.
Culturele dingen, daar kan ik je voor inschrijven.
En de openbare bibliotheek is heel erg dichtbij.
Je leest veel?
Ik heb liever dat ze naar mij schrijven.
Maar dat is voorbij, of niet?
Ben je getrouwd?
Ja.
Wij hebben een dochter.
Ik zie haar niet zoveel als ik wil. Ik zou haar graag vaker willen zien.
Het huwelijk hield geen stand.
Heb je vaak over vroeger nagedacht?
Bedoel je met jou? - Nee.
Ik bedoelde niet met mij.
Voor het proces heb ik nooit gedacht aan het verleden.
Dat hoefde ik nooit.
Wat voel je nu?
Het maakt niet uit wat ik voel.
Het maakt niet uit wat ik denk.
De doden zijn nog steeds dood.
Ik was er niet zeker van, wat jij geleerd hebt?
Wat ik geleerd heb, kind.
Ik heb leren lezen.
Ik haal je volgende week op, goed?
Dat klinkt als een goed plan.
We kunnen het rustig doen, of herrie schoppen.
Rustig.
Oké, rustig.
Pas op jezelf, kind. - Jij ook.
Ik zie je volgende week.
Ik kom Hanna Schmitz ophalen.
Alstublieft, ga zitten.
Ze heeft niet gepakt.
Ze was nooit van plan om weg te gaan.
Het praatje ging, dat een nieuw gezicht zou verschijnen op de promenade.
Een dame met een kleine hond.
Ze heeft een bericht bij mij achtergelaten.
Een soort testament.
Ik lees het gedeelte wat over u gaat.
Er zit geld in de oude theepot.
Geef het aan Michael Berg.
Hij moet dat sturen, samen met die 7,000 mark op de bank...
naar de dochter die het vuur overleefde.
Het is voor haar.
Zij moet beslissen wat ze ermee wilt doen.
En zeg tegen Michael, dat ik 'hallo' heb gezegd.
Mevrouw Mather? - Ja.
U bent Michael Berg? - Ja
Ik verwachtte u al.
Alstublieft. - Dank u.
U moet mij precies zeggen wat u naar de Verenigde Staten brengt?
Ik was hier al eerder. Ik was bij een congres in Boston.
U bent een advocaat? - Ja.
Ik was geïntrigeerd door uw brief. Maar ik heb hem niet helemaal begrepen.
U was aanwezig bij het proces?
Ja, bijna 20 jaar geleden.
Ik studeerde rechten.
Ik herinner mij u, en uw moeder heel erg helder.
Mijn moeder stierf in Israël een paar jaar geleden.
Dat spijt mij.
Ga verder, alstublieft.
Misschien heeft u het gehoord, Hanna Schmitz is pas overleden.
Ze heeft zelfmoord gepleegd.
Was zij een vriendin van u?
Een soort vriendin.
Het is zo simpel als dit.
Hanna was het grootste deel van haar leven een analfabeet.
Is dat een verklaring voor haar verdrag?
Nee.
Of een excuus?
Ze heeft zichzelf het lezen aangeleerd.
Ik heb haar bandjes gestuurd.
Ze vond het altijd leuk, dat ze voorgelezen werd.
Waarom begint u niet om eerlijk met mij te zijn?
Wat was de aard van jullie vriendschap?
Toen ik nog jong was, had ik een verhouding met Hanna.
Ik weet niet zeker of ik u kan helpen, Hr. Berg.
En ook al kan ik het, ben ik er niet toe bereid.
Ik was bijna 16, toen het met haar begon.
De affaire duurde maar één zomer lang.
Maar... - Maar wat?
Ik begrijp het.
En erkende Hanna Schmitz het effect dat ze op uw leven had?
Ze heeft andere mensen ergere dingen aangedaan.
Ik heb dat nooit iemand verteld.
Mensen vragen altijd wat ik in het kamp geleerd heb.
Maar de kampen waren geen therapie.
Wat dacht u dat die plekken waren, universiteiten?
Wij gingen er niet heen om te leren.
Men begrijpt deze dingen steeds beter.
Waar vraagt u om?
Wilt u zichzelf beter voelen?
Mijn advies, ga naar het theater als u loutering wilt.
Ga naar de literatuur. Ga niet naar de kampen.
Niets komt uit die kampen.
Niets.
Wat zij wilde...
was om u haar geld na te laten.
Ik heb het bij mij.
Om wat te doen?
Wat u denkt dat goed is.
Hier.
Toen ik een klein meisje was, had ik een theeblik voor mijn schatten.
Niet zo als deze, maar dan met zilveren letters.
Ik nam het mee naar het kamp.
Maar het werd gestolen.
Wat zat erin?
Sentimentele dingen.
Een stukje haar van mijn hond, kaarten van de opera, waar mijn vader mij mee naar toe nam.
Het was niet gestolen voor de inhoud. Maar voor de tin...
dat was waardevol. Wat je ermee kunt doen.
Er is niets wat ik met dit geld kan doen.
Als ik het aan iets geef, wat met de vernietiging van de Joden te maken heeft...
dan lijkt het voor mij een absolutie...
en dat wil ik niet, nog ben ik in de positie om die te verlenen.
Ik dacht aan een organisatie voor analfabeten?
Goed.
Weet u of er een Joodse organisatie is?
Ik zou verbaasd zijn als die er niet was.
Voor alles is er een Joodse organisatie.
Niet dat analfabeet een Joods probleem is.
Waarom zoekt u dat niet uit? En stuur hun het geld.
Zal ik het in Hanna's naam doen?
Waarvan u zelf denkt dat goed is.
Ik hou de tin.
Dank u.
Januari 1995.
Waar gaan wij heen?
Ik dacht dat jij van verrassingen hield?
Doe ik ook. Ik hou ook van verrassingen.
Wie was zij?
Dat is wat ik je wou vertellen.
Dat is waarom we hier zijn.
Vertel het mij.
Ik was 15.
Ik kwam thuis vanuit school.
Ik voelde mij ziek.
En één vrouw hielp mij.
Fearless Teq Underground !! B e w a r e! For The Unstoppable - Unbelievable - Unbeatable-Union
Vertaald door FTU: Nastasia, Suurtje en Snowii - controle door FTU: Suurtje en Teq -